Manifesto · HUVRA Standard v0.2

İnsan yaratıcılığı kendine ait bir kimliği hak eder.

Human creativity deserves its own identity.

HUVRA, yaratıcı emeğin insan kökenini belgelemek, üretim süreçlerini şeffaflaştırmak ve insan tarafından oluşturulmuş eserlerin kimliğini korumak için geliştirilmiştir.

HUVRA yalnızca eserleri kaydeden bir platform olmak istemez. İnsan yaratımının kökenini, yaratıcı kararlarını, özgün emeğini ve üretim sürecini korumayı amaçlayan bağımsız bir girişimdir. Sanatçıyı algoritmaya karşı yarıştırmaz; kalitenin değil, kökenin kaydını tutar.

Sekiz ilke

  1. Yaratıcılığın öznesi insandır.

    Yaratıcı niyet, deneyim, sorumluluk ve sanatsal karar insan tarafından üstlenilir.

  2. Yapay zekâ, insan sanatçıyla eşdeğer bir yaratıcı özne olarak tanınmaz.

    Bu, HUVRA'nın felsefi ve kurumsal duruşudur. Bir görüştür; kesinleşmiş bir hukuki hüküm ya da bilimsel olarak kanıtlanmış evrensel bir gerçek olarak ileri sürülmez.

  3. Estetik kalite, kökenin kanıtı değildir.

    Bir eserin güzel görünmesi onu insan üretimi yapmaz.

  4. Teknik otomasyon ile üretken içerik oluşturma ayrı şeylerdir.

    Her yazılım desteği yaratıcı katkı değildir. Bir işlemin teknik yardım mı yoksa üretken katkı mı olduğu aracın adına değil, ortaya çıkan işleve ve sonuca bakılarak belirlenir.

  5. İnsan emeği görünür, izlenebilir ve gerektiğinde incelenebilir olmalıdır.

    Bu yüzden beyan, kanıt ve karar ayrı ayrı kaydedilir.

  6. Şeffaflık ile sertifika aynı şey değildir.

    Yapay zekâ kullandığını dürüstçe açıklamak değerli bir davranıştır; ancak çalışmayı insan üretimi yapmaz. HUVRA bu açıklamayı saygıyla kaydeder ve ayrı bir kayıt türü olarak tutar.

  7. Sertifikasyonun konusu eserdir, kişi değildir.

    HUVRA kişinin insan olarak değerini ya da sanatçılık kimliğini değerlendirmez. Yapay zekâ kullanan kişilere karşı küçümseyici veya ayrımcı bir dil kullanılmaz.

  8. HUVRA'nın kendi beyanları da denetlenebilir olmalıdır.

    Bir kayıt, inceleme veya imza gerçekte neyi ispatlıyorsa yalnızca o iddia edilir. Askıya alınan veya iptal edilen kayıt, etkin gibi görünmez.

Ne söylemiyoruz

Üretken yapay zekâyla oluşturulmuş içeriği insan eseriyle eşdeğer kabul etmiyoruz; bunu açıkça söylüyoruz. Ama bu, yapay zekâ kullanan kişilere bir saldırı değildir. Onların da kayıt altına alınmış, açık ve dürüst bir beyan hakkı vardır. HUVRA'nın görüşü tartışmaya açık bir duruştur; yasal bir yetki ya da kesin bir bilimsel hüküm değildir.

Ne vaat etmiyoruz

Kalite, özgünlük, telif veya mülkiyet güvencesi vermiyoruz. "Yapay zekâ hiç kullanılmadı" diye mutlak bir garanti de vermiyoruz. Sunulan kanıt çerçevesinde, açıkça tanımlanmış ölçütlerle değerlendiriyoruz ve gerekçemizi kayda geçiriyoruz.

Standardı okuyun Üye ol